लेकीचे प्रश्नोपनिषद

-

 


लेकीचे प्रश्नोपनिषद

डॉ. लीला पाटील  यांची 'लेकीचे प्रश्नोपनिषद' ही बापलेकी या कथासंग्रहातली कथा आज म्हणजे थोड्याच वेळापुर्वी वाचली. प्रसिद्ध लेखक ना. सी. फडके हे लीला पाटील यांचे वडील.  लीला पाटील यांनी शैक्षणिक क्षेत्रात मोलाची कामगिरी केली आहे. बी.एड, एम.एडसाठी तसेच इतरही शैक्षणिक पुस्तकं त्यांनी लिहिली आहेत. बऱ्याच पुरस्कारांच्या त्या मानकरी आहेत. २०२० मधे त्यांचे निधन झाले.

लीला यांनी कथेत तिच्या बालपणीच्या, वडिलांच्या सहवासातल्या सह्रद्य आठवणी सांगितल्या आहेत. नंबरापाठी पळू न लावणारे बाबा, धाकात न ठेवणारे बाबा,फिरायला घेऊन जाणारे बाबा, भाषणांना घेऊन जाणारे बाबा अशी किती प्रेमळ छबी होती लेकीच्या मनात बाबांची नि हेच बाबा दौऱ्याला म्हणून गेले नि दुसरं लग्न करून आले..काय आघात झाला असेल त्या कोवळ्या मनावर! लीला तेंव्हा अडनिड्या वयाची होती.
बाबा दुसऱ्या बायकोसोबत दुसऱ्या घरी रहायला गेले, त्यांनी नवा संसार थाटला तरी ते दिवसातनं दहाएक मिनटं पहिल्या संसारात जाऊन बसायचे तेंव्हा लेकीचा संताप अनावर व्हायचा, दुसरं लग्न केलत नं इथे कशासाठी येता..लोकांना मी आधीच्या बायकोचीही काळजी घेतो दाखवण्यासाठी? तिला बरंच बोलायचं असायचं पण आईच्या धाकामुळे शब्द ओठांतच रहायचे. तिची प्रचंड घुसमट व्हायची.

दुसऱ्या बायकोला नवऱ्याने पहिल्या बायकोशी अगर तिच्या मुलांशी संबंध ठेवलेला मुळीच मंजूर नव्हता. लीला म्हणते, पाटीवरची अक्षरं पुसण्याएवढं नाती पुसणं सोप्पं असतं असं या एम. ए. शिकलेल्या बाईला वाटतं का!
फडक्यांनी मी पगारातला निम्मा हिस्सा पहिल्या पत्नीला द्यायचो लिहिलय त्यावर लेक म्हणते दुसरा संसार दोन माणसांचा नि पहिल्या संसारात बायको नि पाच शिकणारी मुलं..कशी म्हणून त्या पगाराची समान वाटणी केली असेल! याचे धक्के मुलांनी सोसले,कसले लाड म्हणून झाले नाहीत, क्रमिक पुस्तकंही मिळण्याची वानवा होती. बऱ्याचदा आईला दागिन्यांच्या डब्यातील ठेव गहाण ठेवावी लागे किंवा विकावी लागे पण लीला वडलांना काही बोलू शकत नव्हती कारण आईचं म्हणजे मनोरमाबाईंच म्हणणं होतं की आपल्यामुळे त्यांना दुसऱ्या संसारात काही त्रास होता कामा नये.

नाव मोठं नि लक्षण खोटं असं वाटतं. फडक्यांच्या कांदबऱ्या गोडगुलाबी म्हणतात खऱ्या पण मी काही त्या वाचल्या नाहीत. लिखाणावरून, अभिनयावरून माणूस जड्ज करणं खरंच चुकीचं ठरेल. चांगला लेखक,कवी अगर अभिनेता त्याच्या व्यक्तिगत आयुष्यातही तसाच असेल असा समज सर्वसामान्य माणसांचा, चाहत्यांचा होतो पण त्या गोड गैरसमजापलिकडचं खरं स्वरूप पचवणं बरेचदा अवघड जातं, हो ना.

©®गीता गरुड.


टिप्पण्या

टिप्पणी पोस्ट करा

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

खरी गोम

-
इमेज
 खरी गोम ©®गीता गरुड. छाया सासरी आल्यापासनं बघत होती. नणंद रजनी कामाच्यावेळी बरोबर पसार व्हायची. काम म्हंटलं की तिचं डोकं धरायचं. छायाची सासूही लेकीचे अति लाड करायची. लेकीला जरा बरं नसलं तरी अस्वस्थ व्हायची. रजनी आपल्या आईच्या हळवेपणाचा नेमका फायदा घ्यायची.  छायाच्या सासूला आमवाताचा त्रास होऊ लागला. तिच्या हातापायाची बोटं आखडू लागली. मरणाची थंडी, त्यात छाया घराबाहेरल्या मोरीत एकटीच भांडी घासत बसायची. रात्रीची झाकपाक होऊन खोलीत जाईस्तोवर खूप उशीर झालेला असायचा. छायाचा नवरा विश्वास मग तिच्यावरच चिडायचा. "छाया, गो वाजले किती? बारा वाजेतागद भांडी घासीत रव्ह. पटापटा कामा आटपूक व्हता काय तुका! आता निजाचा कवा नि कामार जाव्चा कवा?" "तुमका काय वाटता, मिया आस्ते आस्ते कामा करतय. गोगलगाय असा काय मिया. भाकरी केलय, मासे सुटी केलय, भाजलय, सार केलय. टाईम लागताच नाय ओ समदा करूक. तेतूर लायटीर धाड भरली ती वाटुचाव लागला." "तवाच सार भारी झाललो. मिक्सरार अशी चव येना नाय." "सगळा खरा पन माकाव इतकी कामा करुची सवय नाय ओ. तुमच्या भयनीक रजनीक वायच हातबॉट लावूक सांगलास तर बरा हो...
अधिक वाचा

ताई, धर माझे पाय!

-
इमेज
 ताई, धर माझे पाय! ©®गीता गरुड. बारावीची परीक्षा सुरू झाली. नेहाला बिल्डींगमधील साऱ्या काकाकाकूंनी येऊन शुभेच्छा दिल्या होत्या. नेहाच्या आईने किराणा, दळण सारं आणून ठेवलं होतं का तर नेहाजवळ थांबता यावं. तिला भूक लागली तर काहीतरी हलकंफुलकं घरातलं पौष्टीकसं करून देता यावं यासाठी थालपीठाची भाजणी, पातळ पोह्यांचा चिवडा अशी सारी जय्यत तयारी केली होती. नेहा अगदी मनापासून अभ्यास करत होती. तिचा छोटा भाऊ निखिल हा सहावीत होता. तोही ताईसोबत अभ्यासाला बसे. ताईच्या अभ्यासात व्यत्यय नको म्हणून कारटून अगदी हळू आवाजात पाही.  नेहाताईचा रसायनशास्त्राचा पेपर होता. ताई परीक्षेवरून आल्यावर थोडी झोपली. आईने नेहा व निखिल दोघांनाही त्यांच्या आवडीचं मसालादूध करून दिलं. निखिल खाली खेळायला पळाला.  नेहा अभ्यासाला बसली. एक दिवसाची मधे सुट्टी होती पण अभ्यासक्रमही खूप होता. सगळ्या धड्यांची उजळणी करणं गरजेचं होतं. नेहा अभ्यासाला बसली , तिने किती वेळात किती धडे करायचं सगळं आधी मनात आखून घेतलं आणि सुरूवात करणार इतक्यात जोरात बीट्स वाजू लागले..दिलदार मनाचं रुबाबदार..वाढीव तुमचा ह्यो कारभार..तुमचा येगळाच हाये...
अधिक वाचा

ए पिस ऑफ वेलवेट

-
इमेज
  ए पिस ऑफ वेलवेट..सो रोमँटिक😍 ©®गीता गरुड. प्लेटफॉर्म/फलाट क्रमांक तीन. सखी फलाटावर पोहचलेय. आपल्या खास मैत्रिणीची प्रितीची वाट पहात आहे. प्रिती जिन्यावरनं झपझप पावलं उचलत फलाटावर आली. तिच्या नजरेने सखीला शोधलं व पावलं सखीकडे वळली. सखी:  अगं प्रिती रोज टिकली लावणारी तू, आज टिकली लावली नाहीस ते गोल खूण दिसतेय बघ कपाळावर. अगदी टिकलीने शिक्कामोर्तब केलय तुझ्या भाळावर. प्रिती(कपाळाला बोट लावत): ही टिकलीपण ना टिकेल कपाळावर तर शपथ. बाकी कुठेही चिकटून बसण्यात हुशार ही बया. सखी: कोण बया? प्रिती: अगं टिकली गं. काल किनई यांचे चार मित्र आले होते आमच्याकडे. रविवार, सुट्टीचा दिवस.. हे दुपारी ताणून झोपले होते. मी यांच्या मित्रांना सरबत वगैरे दिलं, फराळही दिला बरं का नि यांना मिसकॉल दिले दोनतीन. हे डोळे चोळत आले घुश्श्यात मला ओरडायला. समोर मित्रांना पाहून लगेच एक्सप्रेशन्स चेंज. अगदी गालावरची खळी दाखवत गुड आफ्टरनून वगैरे. मित्र सुसाट हसत सुटले. दोघे तर लोळत होते फरशीवर. मी अचंबित. यांच्याकडे पाहिलं नि हास्यकारंज्याचं कारण उमजलं. माझी टिकली यांच्या खळीत अशी रुतून बसलेली. माझं बोट कपाळाकडे. ...
अधिक वाचा